HASAN ERGE
TUTTURMA İLE YUTTURMA ARASINDAKİ FARK??Enflasyon hedefleri; Merkez Bankası tarafından Türk Hükümeti ile birlikte, 3´er yıllık dönemler hâlinde belirlenir.
Hazineden Sorumlu Bakan Sn. Berat Albayrak 2018 yılı için belirlenmiş ekonomik hedeflerin tümünü tutturduklarına dair açıklamasını, (03.01.2019) günü yaptı. Memur ve memur emeklilerine verilen %10,7´ lık zammın önceden belirlenen hedeflere uygun olduğunu ifade ederken yüzü de mimiklerinde rahatlık ve mağrurluk vardı.
TUİK verilerine göre 2018 yılı enflasyon oranı %20,30´ dur. Şimdi aşağıda vereceğim yazı bana ait değil, Ziraat Bankası sayfasından alınmıştır. Buna dikkat etmenizi dilerim. Yazıyı uzunca almamın sebebi detaylı bilgi içermesinden ve yararlı olacağını düşünmemden kaynaklanmıştır.
?Enflasyon hedefleri; Merkez Bankası tarafından Türk Hükümeti ile birlikte, 3´er yıllık dönemler hâlinde belirlenir. Enflasyon hedefi olarak, tüketici fiyat endeksinin sene sonundaki yıllık değişim oranı kullanılır.
Enflasyon hedefinin 2 puan üstü ve altı, belirsizlik aralığı olarak belirlenmiştir. Yılsonu enflasyonunun belirsizlik aralığı dışında olması durumunda; Merkez Bankası hesap verme yükümlülüğü nedeniyle, Hükümete açık bir mektup yazar.
Enflasyon hedeflemesi rejimi çerçevesinde, hedef değişken olarak Tüketici Fiyat Endeksinin (TÜFE) 12 aylık değişimiyle hesaplanan yılsonu enflasyon oranları esas alınır. Ayrıca bu hedefler, Hükümetle birlikte nokta hedef olarak belirlenir.
Günümüzde gelişmiş ülkelere kıyasla daha yüksek bir enflasyon oranı hedeflenmektedir. Bu yaklaşımın nedenleri şunlardır:
Türkiye´de son yıllarda yaşanan yapısal dönüşüm
Geçmişte yüksek enflasyonla yaşamanın getirdiği katılıklar
Kalite artışından kaynaklanan ölçüm taraflığı
Avrupa Birliği´ne uyum süreci
Ülkemizde 2002 yılı itibarıyla, Merkez Bankası ve Hükümet tarafından hedeflenen ve reelde gerçekleşmiş olan enflasyon oranları aşağıdaki tabloda listelenmiştir: ?
Hedef
/Gerçekleşme
2002
35
29,7
2003
20
18,4
2004
12
9,3
2005
8
7,7
2006
5
9,7
2007
4
8,4
2008
4
10,1
2009
7,5
6,5
2010
6,5
6,4
2011
5,5
10,4
2012
5
6,2
2013
5
7,4
2014
5
8,2
2015
5
8,8
2016
5
8,5
2017
5
11,92
2018
5
20,30
Değerli okurlarım, 2018 yılında belirlenen enflasyon hedefi %5, gerçekleşen, %20,30. Oysa ve özellikle, enflasyon rakamlarının veya enflasyona bağlı yeni maaş artışlarının açıklanacağı günlerde hükümetlerin sabitleşen, ?İnsanımızı enflasyona kesinlikle ezdirmeyiz? sözleri olur. Sn. Bakan hedeflerin tutturulduğunu beyan ediyor. %20,3´ lük enflasyona karşılık %10,7´ luk bir zam artışının reellik ile bağdaştığını anlamak tabiki çok zor.
Buna azıcık espri katarsak tutturulan hedef ile yutturulan zam arasında - Ve Bahçeli üslubuyla- ?T? ile ?Y? farkı olduğunu görürüz. Sonuç olarak acaba ?Ti- Ye´ mi alındık acaba? Ancak; çarşı, Pazar, cep, mutfak yanıyor demekte bir vatandaş sakınca yok.
Efendiler, 1 yıllık dolar artışını bile hesaba alsanız bu rakam olmazdı. Hadi dolar hakkında da aşağıdaki notu vermiş olalım:
NOT: 30 Ocak 2018 günü itibariyle dolar 3,7980 TL´ den işlem görürken, 04,01,2019 itibariyle dolar; 5,4316´ dan işlem görmektedir. Varın orantıyı siz hesap edin.