GECE İLE KANDİL FARKLIDIR
Miraç, Regaip, Berat, Mevlit... Bunlar Kandil, "Kadir" ise Kur´an´ da sözü edilen mübarek GECE. Hakkında inmiş bir süre dahi var: Kadr süresi. Yılda 5 defa tekrar edilen bu gecelere halkımız "Kandil" diyor, sakıncası yok ama ne diyeceğimizi bilerek ifade edersek daha yararlı oluruz.
Ceddimiz din konusunda yanlış yapmaz. Kandillerimizin tümü ayetlere bağlı olarak ihdas edilmiştir. Kaynağı Kur´an´ dır, çünkü Yüce Allah: " Beni çokça anın, zikredin" diye başlayan yüzlerce ayet gönderdi bizlere... Çok samimi, çok ihlaslı Müslümanlardan olan ceddimiz, Allah´ ı ve Onun Habibim (sevgilim) dediği Resulünü anmak, oluşturulan maneviyat ikliminde kişilerin camilerde, mescitlerde, dergahlarda, evlerde toplanmalarını sağlamak için gayeye uygun özel kandiller oluşturarak geleneklerimizi, kültürümüzü güçlendirdi.
Arap kültüründe var olan "Haram ayları" nı düşünün! İslam gelince bu kültür ortadan kaldırılmadı, bilakis yaşatıldı. Bu aylarda neler yapılması gerektiğine dair (et- Tevbe, 9/36-37) ayetleri nazil olduğunu belirtmiş olalım. Biliyoruz ki; (Zilkâde, Zilhicce, Muharrem, Receb) o 4 ayda kabileler birbirleriyle savaşmazlar, kavga etmezler, hatta daha fazla ticaret yapar, daha fazla şiir yazarlardı, tabi o arada barış yolları da aranırdı. Bu geleneğe uymayan kabilelere karşı FİCAR savaşları, yani destur verme savaşları yapılırdı.
Araplardaki bu gelenek, bizim de kandillerimizin ret edilemeyeceğine dair önemli bir delildir.
Kandil geceleri kültür olarak sadece Türk milletinin dini hayatında var. Peygamberimizin doğumunu Mevlit kandilinde kutlamakta, Miraç olayını Miraç kandilinde anmaktayız. Müslümanların günahlarının bağışlanacağını Berat gecelerinde ayetlerle hadislerle müminlere müjdelenmesi faydalı değil midir? Vs.
Ancak, üzülerek ifade edelim ki bazı müptezeller: "Kandiller dine sokuşturulmuştur" Diyor. Daha ileri giderek "Bidat" işlemekle suçluyorlar devletimizi, milletimizi, atalarımızı... Hayır efendim! Kandil gecelerinde Kur´an tilavet edilmekte, vaazlar verilmekte, salavatlar, tekbirler getirilmekte, varlıklı aileler ikram eğilimine girmektedirler. Daha birçok sosyal yön sayılabilir. Hatta şöyle de ifade edebilirim: (Velev ki) Dinde kandiller yok, ama kandillerde baştan sona din var ise ona ne diyeceğiz?
Bir soru daha: Kandil gecelerinde dinin ret edeceği, hoşlanmayacağı ne gibi ritüeller var da yok etmeye çalışıyoruz? En azından olsa dahi bir bahaneyle halk toplanıyor, bir araya geliyor, yediden yetmişe herkes o gece bir şeyler yapmaya, sakınmaya çalışıyor; abdest alıp, besmele çekiyor, hiç bir şey bilmese de minarelerde yanan kandilleri görüp kendini toparlamasına vesile teşkil ediyor; fena mı?
Yüce Allah "Beni çokça zikredin" Diyorsa kulları da onu zikretmek için elbette kandiller ihdas edecektir, etmiştir. Atalarımızı saygıyla, hürmetle analım.
Kadir gecemiz hayırlara vesile olsun
