Kurum yapıları deney yapıp öğrenecek küçük otonom birimler şeklinde organize edilmeli. Deneyimler, öğrenilenler, tepeden aşağı değil, tabandan yukarı ve çevreye dağılmalı. Birimlerin eyleme geçmesinin önündeki engeller kaldırılınca şirketler daha etkili v

  Geçen hafta gelen e-postalar arasında öğrenmekle ilgili başlığı olan bir yazı dikkatimi çekti. Yazarlar Martin Reeves ve Kevin Whitaker, ünlü danışmanlık firması Boston Consulting Group´un üst düzey yöneticilerinden. *** İş dünyası için geliştirilen yönetim modelleri siyasi partilerde verimli olabilir mi bilmiyorum, ama bu tip yazıları hep ?CHP´de nasıl uygulanır? gözüyle okuyorum.  Örneğin Toyota Yönetim Modeli,Yalın /Lean Yönetim, işçilerin yerine üyeleri koyarsak, pekala partide uygulanabilir. Böyle bir modelle yola çıkmak ve uygulama yollarını araştırmak  daha önce fark edilmemiş kavramları ve ilişkileri görmemize yardım eder. Mesela, daha iyiye sürekli değişim anlamındaki Kaizen kavramı, pat diye devrim isteyen sosyalistlerin aksine, tam da sosyal demokratların benimseyeceği  bir yaklaşım. Yukarıda adı geçen yazıda verilen Ali Baba örneğindeki bağımsız, deney yapan, öğrenen, kendi çevresine uyum sağlayan birimler sanki hep hayalimdeki CHP ilçe örgütünü anlatıyor. *** Reeves ve Whitaker, öğrenen organizasyon deyince benim ilk aklıma gelen, Beşinci Disiplin ve Peter Senge´i anmadan hemen öğrenen organizasyonların tarihine  giriyorlar. *** Birinci jenerasyon öğrenen organizasyonların amacı  yapılan işleri daha verimli hale getirmek olmuş. İkinci jenerasyon öğrenen organizasyonlar daha çok yeni ürün çıkarma işine odaklanmışlar. Günümüzün üçüncü jenerasyon  öğrenen organizasyonları ise teknoloji, sensörler, yapay zeka sayesinde insan üstü bir hızla bilgi toplama ve  verileri algoritmalarla işleme durumundalar.  Ayrıca bu organizasyonlar iş dünyasının dışında, yıllar içinde nisbeten yavaş gelişen politik, sosyal değişimlere de adapte olabiliyorlar. *** Yapay zeka algoritmaları çevreden gelen bilgileri değerlendiriyor, ilişkileri tanıyor ve  hızla otomatik olarak bazı ?kararlar? alıp eylemler gerçekleştirebiliyor. Fakat yapay zeka  neden-sonuç ilişkileri bulmak, hayal kurmak gibi uzun vadede planlamaya ve strateji geliştirmeye yarayan insana özgü becerilere sahip değil. En başarılı organizasyonlar yapay zeka ve insan yeteneklerini beraber kullananlar. *** Yazarlar bu çerçevede bazı önerilerde bulunuyor ve örnekler veriyor. *** Otonom öğrenen sistemlere yatırım yapın:  Bu sistemler gelen karmaşık bilgileri analiz edip değişen pazar şartlarını hemen farkedebilirler. Örneğin Uber ve Lyft sürücülerle taksi müşterilerinin ilişkilerini inceleyerek hizmet sunumunu iyileştirmiş. *** Etkili insan-makina arayüzleri dizayn edin:  Gizemli bir ?kara kutu? şeklindeki yapay zeka modelleri çok yararlı olmuyor. İnsanlar az çok ne olduğunu anlamalı, gerektiğinde devreye girmeli. Örneğin yapay zeka teşhis koymakta çok iyi olabilir ama hastalara  sonuç bir doktor tarafından söylenmeli. *** İşletmenin her kademesinde otonom öğrenen yapılar kurun:  Kurum yapıları deney yapıp öğrenecek küçük otonom birimler şeklinde organize edilmeli. Deneyimler, öğrenilenler, tepeden aşağı değil, tabandan yukarı ve çevreye dağılmalı. Birimlerin eyleme geçmesinin önündeki engeller kaldırılınca şirketler daha etkili ve bütünsel biçimde gelişirler. Örneğin Çinli Ali Baba şirketi esnek bir yapıya sahip, her birimin kendi başına hareket etmesi ve fırsatları yakalaması teşvik ediliyor. Birimler bağımsız, deney yapan, öğrenen, kendi çevresine uyum sağlayan ?kendini ayarlayan /self tuning? yapılar. Bir şirketin vizyon beyanının  uzun yıllar içinde değişmeyeceği kabul edilir ama, Ali Baba´da vizyon bile değişen şartlara göre sık sık yeniden yazılıyor. *** Şirketi hem kısa  hem uzun zaman dilimlerinde etkili olacak şekilde yönetin:  Kısa çabuk tepkiler için teknoloji, daha uzun zaman dilimine yayılan stratejik planlar için geleneksel yöntemleri kullanın. Üç aylık mali tablolar gereklidir fakat onlar da gittikçe daha kısa aralıklarla ve bir öğrenme aracı gibi ele alınmalı.   https://www.bcg.com/publications/2018/competing-rate-learning.aspx