"İşte benim adayım!"
John Adair'in "Liderler Nasıl Yetiştirilir?" kitabını özetlemeye devam ediyorum.
Yazar, başlığa koyduğum Latince tümceyi sık sık kullanıyor: Liderlik etmek hizmet etmektir.
***
Kitabın ilk bölümünde liderlik, sahip olunması gereken nitelikler, yapılması gereken işler ve bilinmesi gereken bilgiler olarak, üç başlık altında ele alınmış; liderliğin takım/işlevsel/stratejik olmak üzere üç seviyesi olduğu açıklanmış, liderin, ekibine görev/takım/takım elemanları üçlüsünü dikkate alarak yaklaşması önerilmişti (*).
İkinci bölümde ise yazar, kendi deneyimlerinden, tarihten ve edebiyattan aldığı örneklerle etkili lider gelişiminin yedi ilkesini açıklıyor.
1.LİDERLİK EĞİTİMİ
Yazara göre, liderlik eğitimine, kurum içinde yer alan takım liderleri seviyesinde başlanmalı.
Bu seviyede eğitim, genç takım liderlerine bir "fırsat penceresi" sunuyor, sorunları bilerek eğitime katılmak daha verimli oluyor.
Takım liderliğinde başarılı olanlar, işlevsel liderlik, stratejik liderlik gibi üst aşamalara doğru ilerliyor.
2.SEÇME
Bir kişi, seçilerek, atanarak veya şartlar gereği, kendiliğinden lider pozisyonuna gelebiliyor.
Yazar, siyasi partileri, "hep öne geçmeye çalışan hırslı kişiler topluluğu" olarak tanımlıyor.
O nedenle siyasi partilerde, lider yetiştirme yaklaşımı pek görünmüyor.
Liderliği ölçen bir psikometrik test yok.
Takım çalışması, karar verme, iletişim, zaman yönetimi ve kişisel beceriler gibi liderlikte aranan nitelikler listesi, soyut kavramlar yerine ölçülebilir somut nitelikleri göstermeli.
Uygun adayı bulmanın en iyi yolu, kişiyi bir süre değişik şartlar altında gözlemlemek.
Grupların yönetiminde iki alan önemli: görev ve insan ilişkileri.
Organizasyon psikologları, gruplarda, biri görevle ilgilenen, diğeri insan ilişkileriyle ilgilenen iki ayrı liderin olması hipotezini tartışıyorlar.
3.MENTORLUK
Liderlik, doğal olarak iş başında öğrenilir.
Kurumlarda lider adaylarına yol gösterecek, eğitecek mentorlar gerekli.
İyi mentorlar, aynı zamanda öğrenmeye de en açık kişilerdir.
Kurumda, liderlik potansiyeli olan hiçbir eleman gözden kaçırılmamalı.
4.FIRSATLAR
Liderlik, zorluklarla baş ettikçe gelişir.
Lider adaylarına, liderlik etme fırsatı verilmeli.
Kurum elemanı ve yönetim, yılda en az bir kere, teke tek "kariyer" konusunu görüşmeli.
Bazı elemanlar, bir konuda uzman olmayı liderlik pozisyonlarına tercih edebilir.
Kurumda ne olursa olsun yükselmek şart değil.
İşlevsel seviyede kötü bir lider olmaktansa, mükemmel bir takım lideri olarak kalmak daha iyi.
5.LİDERLİK OKULLARI
Ailede, toplumda ve okullarda başlayan liderlik, kurumlarda gelişip olgunlaşıyor.
Okullar, lider potansiyeli olan kişinin gerekli teknik ve profesyonel bilgiye ulaşmasını sağlar.
Merak, eleştirel ve yaratıcı düşünce okul ortamında edinilir.
6.LİDERLİK GELİŞTİRME STRATEJİSİ
Liderlik konusu, İnsan Kaynakları Bölümüne bırakılmayacak kadar önemlidir.
Kurumların, bir lider geliştirme stratejisi olmalı.
Uzun vadeli olan bu plan seçme, eğitim, sorumluluk verme, takım çalışması gibi eylemleri kapsamalı.
7.CEO'NUN ROLÜ
Gelecek liderleri seçme ve yetiştirme işi, birinci derecede CEO'nun sorumluluğundadır.
CEO, kurumunda, tepeden alt kademelere kadar, örnek bir lider olmalı.
Her fırsatta lider adayları ile yüz yüze görüşüp, motive edici sözler söylemeli.
CUMHURİYET HALK PARTİSİ
CHP'de, "İşte benim adayım" diyerek, heyecanla destek olacağımız liderler çıkaramıyoruz.
2012 yılından beri parti eğitmeni olduğum için, "Liderler Nasıl Yetiştirilir?" başlığı hemen dikkatimi çekti.
Kitabı, partide eğitim çalışmaları için yararlı bir şey bulmak amacıyla okudum.
Hazır bir reçete yok, ama tartışılıp yararlanılacak bazı noktalar var.
***
CHP Parti Okulunun bir "Liderlik Eğitimi" programı varmış.
Ancak, bu eğitimi almak için, önce, üç ayrı eğitime katılmış olmak gerekiyormuş.
"Liderlik Eğitimi" programının detaylarını bilmiyorum.
Herhalde, daha önce katıldığım "Yönetici Eğitimi"nden farklı bir şeydir.
Bu gibi, bir-iki saatlik slayt geçişleri ile yapılan eğitimler, kalıcı etkiler yaratmıyor.
Ünlü isimlerin konuşmaları ve sunumları şeklinde gerçekleşen Boğaziçi Üniversitesi Avrupa Siyaset Okulunun altı günlük programında da, aynı şeyi gördüm.
***
Yukarıda özetlediğim "lider gelişim ilkeleri"ne göre, lider adayı bulma ve yetiştirme işi, uzun vadeli, tabandan başlayarak, parti üst yönetiminin tam desteğiyle, sürekli geri bildirimlerle yürütülmesi gereken bir çalışma.
CHP'nin böyle bir çalışmaya gerçekten ihtiyacı olduğunu düşünüyorum.
(*) http://59haber.com/kose-yazilari/liderler_nasil_yetistirilir_-6800.html